Narracje fantastyczne - nowość Ośrodka Badawczego Facta Ficta

Narracje fantastyczne - nowość Ośrodka Badawczego Facta Ficta

 

16 stycznia 2017 roku nakładem Ośrodka Badawczego Facta Ficta w Krakowie ukazała się monografia zbiorowa Narracje fantastyczne (V tom serii „Perspektywy Ponowoczesności”) pod wspólną redakcją Kseni Olkusz oraz Krzysztofa M. Maja, zawierająca trzydzieści jeden rozdziałów poświęconych analizie najróżniejszych — od klasycznej po postmodernistyczną — odmian fantasy, SF oraz literatury grozy. Książka, jak wszystkie publikacje Ośrodka Badawczego Facta Ficta, dostępna jest do pobrania bezpłatnie w multiformacie (wersje .pdf, .mobi oraz .epub) na stronie factaficta.org/pp. Publikację zrecenzowały prof. dr hab. Anna Łebkowska z Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz dr hab. prof. UO Bożena Olszewska z Uniwersytetu Opolskiego.

Wśród tekstów znajdują się analizy prozy (np. cyklu o Peterze Grancie Bena Aaronovitcha, sagi o Wiedźminie Andrzeja Sapkowskiego, Pana Lodowego Ogrodu Jarosława Grzędowicza, powieści z Uniwersum Metro 2033 Dmitryʼa Glukhovskyʼego, Przeklętych Joyce Carol Oates, Kronik wampirów Anne Rice, Burzy. Ucieczki z Warszawy ’40 Macieja Parowskiego, LonNiedynu Chiny Miéville’a,  Wizard of the Pigeons Megan Lindholm, Koraliny i Nigdziebądź Neila Gaimana, Późnego lata Johna Crowleya czy ostatniej powieści Terry'ego Pratchetta), seriali (m.in. Once Upon a Time, Westworld, Black Mirror), filmów (m.in. Metropolis Fritza Langa, Equilibrium Kurta Wimmera, RoboCop Paula Verhoevena, Miasteczko Pleasantville Garry’ego Rossa), komiksu V for Vendetta Alana Moore'a i Davida Lloyda czy RPGów i LARPów (Monastyr oraz College of Wizardry). W monografii nie brakuje także opracowań naukowych najważniejszych problemów współczesnych studiów nad fantastyką, poczynając od sporu o kanon, przez najnowsze koncepcje teoretyczne służące do opisu zjawisk typu cross-over czy retelling, studia miejskie i geopoetykę (w tym zwłaszcza badania nad utopiami i dystopiami), a kończąc na zagadnieniu światotwórstwa i tzw. narracji światocentrycznych.

Z recenzji wydawniczej prof. dr hab. Anny Łebkowskiej (Uniwersytet Jagielloński)
Tom „Narracje fantastyczne” to zbiór studiów poświęconych ważnym współczesnym zjawiskom obecnym w literaturze, filmie, grach komputerowych i szeroko rozumianym świecie kultury. Wśród jego wielu zalet wymienić należy na pierwszym miejscu opracowanie mocnych podstaw teoretycznych. Autorzy podważają paradygmat tekstocentryczny i opisują zjawisko zwrotu światocentrycznego, przekonująco je udokumentowując. Przedstawione w tomie studia pozwalają nie tylko usytuować współczesne narracje fantastyczne na tle przemian światopoglą­dowych, teorii filozofi­cznych i kulturowych, ale zarazem ukazać ich wyraźne powiązania z namy­słem nad ponowocze­snością. Książka zaleca się także – między innymi – ważnymi głosami na temat sporów wokół współczesnego kanonu fantastyki, rozważaniami poświęconymi figurze cyborga w świetle teorii posthumanistycznych czy zagadnieniu transfikcjonalności. Zgodnie z przyjętą ramą światocentryczną w osobnej części tomu znajdziemy studia na temat przestrzeni: głównie miasta i społeczeństwa, ze szczególnym uwzględnieniem problemu utopii, a także rozprawy, których autorzy skoncentrowali się na kwestiach temporalnych (tu m.in. historie alternatywne). Rozległe spektrum badanych problemów dopełnione zostało przez – poparte gruntownymi analizami – interpretacje zjawisk obecnych w wielu mediach. Należy z całym przekonaniem stwierdzić, że tom oddawany do rąk czytelnika stanowi cenną inicjatywę badawczą.

Informacja o wydawcy
Ośrodek Badawczy Facta Ficta (factaficta.org) został założony w 2015 roku celem zaszczepienia na gruncie polskim zachodniej refleksji nad współczesną kulturą (w tym także kulturą popularną) i nowymi mediami. Idea Ośrodka zaistniała w odpowiedzi na zaobserwowane w ramach współpracy z wieloma międzynarodowymi organizacjami i środowiskami naukowymi różnice pomiędzy zachodnimi a polskimi tendencjami badawczymi w humanistyce i naukach społecznych. Wśród najważniejszych projektów wydawniczych fundacji znajdują się serie wydawnicze „Perspektywy Ponowoczesności” (w serii: Zombie w kulturze, Światy grozy, Wykluczenia, 50 twarzy popkultury), „Frontiers of Nowhere” (w serii: More After More. Essays Commemorating the Five-Hundredth Anniversary of Thomas More’s Utopia), a także niedawno zainicjowana seria autorskich monografii naukowych, rozpoczęta wznowieniem książki Materializm kontra ezoteryka Kseni Olkusz. Niezależnie Ośrodek wydaje także dwa czasopisma: naukowo-literackie „Creatio Fantastica” (creatiofantastica.com), a także naukowe „Facta Ficta. Journal of Theory, Narrative & Media” (factafictajournal.com).